ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థ ప్రస్తుతం ఒక కీలక మలుపు దశలో నిలిచింది. దశాబ్దాలుగా అంతర్జాతీయ ఆర్థిక వ్యవస్థను ప్రభావితం చేసిన డాలర్ ఆధిపత్యం క్రమంగా సవాళ్లను ఎదుర్కొంటోంది. అదే సమయంలో, దేశాలు భద్రతాయుతమైన ఆస్తిగా భావించే బంగారం వైపు వేగంగా మొగ్గు చూపుతున్నాయి. ఇది కేవలం ఆర్థిక వ్యూహం మాత్రమే కాకుండా, భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు, ఆర్థిక ఆంక్షల భయాలు, గ్లోబల్ అనిశ్చితుల నేపథ్యంలో తీసుకుంటున్న దీర్ఘకాలిక భద్రతా నిర్ణయం.
ఈ మార్పుకు స్పష్టమైన ఉదాహరణగా రష్యా నిలుస్తోంది. ఇటీవల రష్యా బంగారం రిజర్వుల విలువ $400 బిలియన్ మార్కును దాటింది. ఇది చరిత్రలోనే ఒక రికార్డు స్థాయి. బంగారం అంతర్జాతీయ ధరలు భారీగా పెరగడం ఈ విలువ పెరుగుదలకు ప్రధాన కారణం. పాశ్చాత్య దేశాల ఆంక్షల నేపథ్యంలో, డాలర్ ఆధారిత ఆస్తులపై ఆధారాన్ని తగ్గించి బంగారాన్ని ఆర్థిక కవచంగా మార్చుకోవడమే రష్యా వ్యూహం. ప్రస్తుతం రష్యా బంగారం నిల్వలు సుమారు 2,326 టన్నులుగా ఉన్నాయి.
ఇలాంటి ధోరణి ఆసియాలో కూడా బలంగా కనిపిస్తోంది. చైనా వరుసగా నెలల తరబడి బంగారం కొనుగోలు చేస్తోంది. పీపుల్స్ బ్యాంక్ ఆఫ్ చైనా (PBOC) గణాంకాల ప్రకారం, 2025 చివరి నాటికి చైనా బంగారం రిజర్వులు 2,306 టన్నులు స్థాయికి చేరాయి. డాలర్పై ఆధారాన్ని తగ్గించుకోవడం, అంతర్జాతీయ వాణిజ్యంలో యువాన్ పాత్రను పెంచడం చైనా లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. అందులో భాగంగానే బంగారం సేకరణను వేగవంతం చేసింది.
భారత్ కూడా ఈ మార్పులో కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది. రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) తన విదేశీ మారకద్రవ్య రిజర్వుల్లో బంగారం వాటాను క్రమంగా పెంచుతోంది. ప్రస్తుతం భారత బంగారం నిల్వలు 880 టన్నులు దాటాయి. గత కొన్నేళ్లలో భారీగా బంగారం కొనుగోలు జరిగినప్పటికీ, ఇటీవల ధరలు పెరగడంతో కొనుగోళ్ల వేగం కొంత తగ్గింది. అయినప్పటికీ, మొత్తం రిజర్వుల్లో బంగారం వాటా పెరగడం భారత్ ఆర్థిక భద్రతను బలోపేతం చేస్తోంది.
ఈ మొత్తం ధోరణి డీ-డాలరైజేషన్ ప్రక్రియలో భాగం. ప్రపంచ కేంద్ర బ్యాంకులు డాలర్ ఆధారిత బాండ్లు, ట్రెజరీల నుంచి క్రమంగా బయటకు వచ్చి, బంగారం వంటి భౌతిక ఆస్తుల వైపు మళ్లుతున్నాయి. కారణం స్పష్టం—బంగారం రాజకీయ ఆంక్షలకు అతీతం, విలువను దీర్ఘకాలం నిలబెట్టుకునే ఆస్తి. సంక్షోభ సమయాల్లో ఇది విశ్వసనీయమైన రక్షణ కవచంగా పనిచేస్తుంది.
ఇక మరోవైపు క్రిప్టో మార్కెట్ పరిస్థితి పూర్తిగా భిన్నంగా ఉంది. Bitcoin ఇటీవల $60,000 స్థాయికి కుప్పకూలింది. ఇది 2024 సెప్టెంబర్ తర్వాత కనిష్ట స్థాయి. ఈ పతనంతో మొత్తం క్రిప్టో మార్కెట్ విలువ భారీగా తగ్గింది. లీవరేజ్ ట్రేడింగ్ కారణంగా భారీ లిక్విడేషన్లు జరగడంతో ఇన్వెస్టర్లలో భయం పెరిగింది. ఫియర్ అండ్ గ్రీడ్ ఇండెక్స్ కూడా అత్యల్ప స్థాయికి పడిపోయింది.
ఈ రెండు విభిన్న ధోరణులు ఒకే సందేశాన్ని ఇస్తున్నాయి—ప్రపంచం ప్రమాదాల నుంచి రక్షణ కోసం స్థిరమైన, భరోసాయోగ్యమైన ఆస్తుల వైపు మళ్లుతోంది. ఒకవైపు డాలర్ విలువపై అనిశ్చితులు పెరుగుతుంటే, మరోవైపు బంగారం ధరలు ఎగుస్తున్నాయి. అదే సమయంలో క్రిప్టో వంటి అధిక అస్థిరత కలిగిన ఆస్తులు భారీ ఒడిదుడుకులను ఎదుర్కొంటున్నాయి.
భారత్ వంటి అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలకు ఈ మార్పు అత్యంత కీలకం. రిజర్వ్లను విభజించడం ద్వారా ఆర్థిక వ్యవస్థను బలపరచుకోవచ్చు. డాలర్పై ఆధారం తగ్గడం వలన అంతర్జాతీయ సంక్షోభాల ప్రభావం కొంత మేర తగ్గుతుంది.
మొత్తంగా చూస్తే, ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థలో జరుగుతున్న ఈ మార్పులు తక్షణ ఫలితాలకన్నా దీర్ఘకాలిక పరిణామాలను తీసుకొస్తాయి. బంగారం వైపు మొగ్గు కొనసాగితే, డాలర్ ఆధిపత్యం మరింత సవాళ్లను ఎదుర్కొనే అవకాశముంది. అయితే ఇది ఒక్కసారిగా జరిగే విప్లవం కాదు—క్రమంగా, వ్యూహాత్మకంగా సాగుతున్న ప్రక్రియ. ఈ నేపథ్యంలో ప్రతి దేశం తమ ఆర్థిక భద్రతను బలోపేతం చేసుకోవడం అత్యవసరం.
DollarVsGold
